Temple of Cinema #1: Sayat Nova Outtakes

In het Sovjet-tijdperk was het gebruikelijk om de negatieven van outtakes te verbranden om het zilver te recyclen. Dankzij miraculeuze omstandigheden bleven de outtakes van Sergei Parajanovs klassieker De kleur van de granaatappels (1969) bewaard, wat ons een inkijkje geeft in diens creatieve proces en ons verleidt te fantaseren over wat er gebeurd zou zijn als hij de zeggenschap over zijn materiaal had behouden. De kleur van de granaatappels is dus een ‘open’ boek dat we nu, vijftig jaar na het uitbrengen van de film, kunnen verkennen.

Vijf jaar geleden subsidieerde Martin Scorsese’s Film Foundation de digitale restauratie van de film, maar restauratiespecialist Daniel Bird gaat een stap verder door de originele negatieven van uren aan outtakes volledig te restaureren. Dat maakt de film visueel fraaier, maar het geeft ook meer inzicht in Parajanovs werkwijze en in de beslissingen van de censor. Hoe presenteer je deze overvloed aan fragmenten zonder een nieuw kunstwerk te creëren waar Parajanov (die in 1990 stierf) zijn zegen niet aan kan geven? In plaats van een lineaire documentaire is gekozen voor een benadering waarin een aantal outtakes in loops wordt geprojecteerd in een kerkachtige ruimte, met bewegende fresco’s, iconen en miniaturen. Temple of Cinema #1 is boven alles een signaal dat er behoefte is aan een veilige haven voor films uit de Kaukasus; een opslagplaats waar films bewaard, bestudeerd en gedistribueerd kunnen worden. Bird schakelde hiertoe vooraanstaande deskundigen in om plaatselijke technici te leren hoe ze de pareltjes van de Armeense, Azerbeidzjaanse en Georgische cinema kunnen restaureren.