Zielen van Napels

In zijn zoektocht naar de ziel van Napels verweeft Van Monnikendam beelden van het alomtegenwoordige contrast tussen arm en rijk met Napolitaanse verhalen, gedichten en muziek. Niet de architectuur of toeristische plaatjes staan in deze prachtige documentaire centraal, maar het menselijk drama dat zich voor de camera ontvouwt. Het idee voor de film ontstond rond het 400-jarig jubileum van de adellijke Napolitaanse liefdadigheidsorganisatie Pio Monte della Misericordia. De oprichters gaven de schilder Caravaggio in 1606 de opdracht voor een schilderij. Liefdadigheid, verzoening, het leven en de dood zijn de vier thema’s die op dit schilderij, De zeven werken van barmhartigheid, worden uitgebeeld. Het is nog steeds de grote trots van de Pio Monte-kerk in het centrum van Napels. Elke vrijdag komt het aristocratische bestuur in de kerk bijeen om te assisteren bij de mis en te vergaderen over hulp aan de armen. De tegenstellingen tussen arm en rijk komen in Zielen van Napels terug in zowel vorm als inhoud. Een scherp contrast, net als het chiaroscuro van Caravaggio’s schilderij, dat de verbindende factor vormt tussen alle geportretteerden. De titel slaat zowel op de Napolitanen in de film als op hun verschillende interpretaties van ‘de ziel van Napels’. Cameraman Melle van Essen moet er schoonheid in hebben gezien, want hij maakte een schitterend, indringend portret. (SdH)