Il caso Mattei

Op 27 oktober 1962 kwam Enrico Mattei, de man die door amerikanen werd omschreven als “de machtigste italiaan sinds keizer Augustus”, onder tragische omstandigheden om het leven. Zijn privévliegtuig verongelukte een minuut voordat het in de buurt van Milaan zou landen. Met, Mattei vonden piloot Bertuzzi en journalist McHale, die een coverstory over mattei voor Time-Life voorbereidde, de dood. Officieel was het een ongeluk, maar de veronderstelling is dat het om een misdaad ging, is nooit losgelaten.
Mattei had vele machtige tegenstanders, hij was vaak bedreigd en er waren al aanslagen op zijn leven gepleegd. Aan de serie verontrustende gegevens werd een nieuwe toegevoegd toen een jaar voor de voltooing van de film de journalist die de laatste uren van Mattei’s leven poogde te reconstrueren, spoorloos verdween. Zelfs al is er geen bewijs dat de twee gebeurtenissen iets met elkaar te maken hebben, het mysterie wordt er wel groter door. Het mysterie van zijn dood is een passende zerk op een leven dat een raadsel is geweest. Mattei was een van de belangrijkste, zo niet de belangrijkste, italianen in de na-oorlogse periode. Hij was een self-made man, van arme afkomst. Als partisaans leider was hij na de oorlog aan het hoofd gesteld van de AGIP, het door de staat beheerste concern dat olieboringen verrichtte. Hij moest het concern produktiever maken. Maar op 26 april wordt in een dorp methaan ontdekt. Geen rijke bron, maar voor Mattei voldoende om de Ente Nazionale Idrocarburi op te richten, de privé-maatschappijen die ook in de italiaanse grond boren weg te concurreren, en te starten met de verovering van de oliemarkt…

Interview
“Ik heb Mattei willen tonen als middelpunt van zijn problematiek, in zijn verschillende aspecten, temidden van de vragen die zijn daden oproepen, de positieve aspecten die hij in het begin absoluut heeft gehad en de verontrustende aspecten die daarna aan het licht komen, wanneer, in plaats van “een dienaar van de staat” te zijn, zoals hij zo graag zelf zei, hij zich begint te ontwikkelen tot meester van de staat.
Dit laatste aspect roept vele vragen op, de vraag naar de waakzaamheid van de democratie, naar de controle die de democratie collectief uitoefent, naar het economische programma waaraan de openbare ondernemingen hun activiteiten moeten afstellen, naar de controle van de leiding van die ondernemingen om te voorkomen dat ze sterker worden dan de staat zelf.
…
Rond de verdwijning dan De Mauro is er de hypothese van de politie dat hij iets had gevonden omtrent de belangen van Matteo in Sicilië. Wanneer Mattei iets ondernam, kwam de hele belangenwerled in opschudding. U kunt u bijvoorbeeld voorstellen wat er allemaal moest gebeuren om de F.L.N. van wapens te voorzien. Algemeen wordt aangenomen dat de wapens met vissersboten uit Sicilië kwamen.”

-Interview met Jan A. Gili in Ecran ’73-20