Lesmateriaal Duits: voor de docent

Op deze pagina vindt u informatie over International Film Festival Rotterdam, de schoolvoorstelling die u gaat bezoeken en achtergrondinformatie bij de geselecteerde films. Het lesmateriaal bestaat uit een gedeelte dat voorafgaand aan het festivalbezoek gebruikt kan worden: vragen die u met uw leerlingen kunt gebruiken in de voorbespreking en een opdracht. Ook is er een gedeelte dat gebruikt kan worden na afloop van het festivalbezoek, hier vindt u vragen voor de nabespreking en een opdracht. Voor uw leerlingen is er een aparte pagina samengesteld met weetjes, achtergrondinformatie en opdrachten. Het lesmateriaal sluit aan bij kerndoelen 48, 49, 50, 51, 52 voor het voortgezet onderwijs.   

Het festival

Dit jaar organiseert International Film Festival Rotterdam (IFFR) het festival voor de 47ste keer. Wat ooit in 1972 begon als festival in slechts twee zaaltjes is nu uitgegroeid tot een van de belangrijkste en grootste culturele evenementen in Nederland. Ook in het buitenland wordt IFFR hoog gewaardeerd, als festival dat zich richt op onafhankelijke en artistieke filmproducties uit alle windstreken. De eerste de beste Hollywood films zul je op IFFR niet tegenkomen, maar juist bijzondere films worden vertoond die daarna misschien nooit meer te zien zijn. De kunstzinnige films en haar makers staan tijdens IFFR in de schijnwerpers. Maar het publiek speelt ook een rol, zo kunnen zij tijdens de honderden zaalgesprekken in discussie gaan met de aanwezige filmmakers, acteurs en/of producenten. IFFR ziet het als een belangrijkste taak om jongeren, van de allerkleinsten tot jongvolwassenen, in aanraking te laten komen met het brede spectrum van de filmcultuur. IFFR biedt om deze reden al jaren een educatief programma aan, door middel van filmvoorstellingen, workshops, jongerenjury, colleges, masterclasses en debatten. Met succes, want afgelopen trokken de educatieve activiteiten meer dan 12.000 bezoekers.

Alles over IFFR

Programma

Voor het vak CKV heeft IFFR de film Tschickgeselecteerd. Een presentator loodst u en uw leerlingen door het programma en stelt de leerlingen voor en na de film vragen. Als de filmmaker van de film aanwezig is, kunnen uw leerlingen in gesprek met de maker.

Gedrag in de bioscoop

Een film bekijken in een grote bioscoopzaal is natuurlijk heel anders dan thuis of in de klas. Om het voor alle leerlingen een leuke en bijzondere ervaring te laten zijn, vragen we u uw leerlingen voor te bereiden op het filmbezoek. Laat de leerlingen bedenken welk gedrag ze storend vinden tijdens het kijken naar een film. Maak naar aanleiding van de onderwerpen die ze aandragen enkele concrete afspraken, zoals: geen telefoons, geen voeten op de stoelen en niet hardop praten tijdens de voorstelling. Spreek ook met de andere docenten en begeleiders af hoe jullie tijdens de voorstelling gaan ingrijpen als leerlingen zich niet aan de spelregels houden en welke consequenties hieraan verbonden zijn. Wanneer leerlingen zich na ingrijpen door de begeleiders nog steeds niet aan de spelregels houden, kunnen zij door IFFR personeel verzocht worden de zaal te verlaten.

Het verhaal

Tschick vertelt het verhaal van twee jongens en klasgenoten, Maik en Tschick. Beiden zijn niet echt populair op school. Zowel Tschick als Maik gaan op hun eigen manier ‘ouderloos’ de grote vakantie in; Tschick verhuisde met zijn broer van Rusland naar Duitsland. De aan alcohol verslaafde moeder van Maik gaat tijdens de vakantie naar de ‘rehab’, terwijl zijn vader op reis gaat met zijn minnares. Zowel Tschick als Maik hebben een saaie vakantie in het vooruitzicht. Als Tschick op een zomerdag bij Maik aan de deur staat en hem overhaalt om een roadtrip te maken met een gestolen Lada, ontrolt zich een avontuur dat ze niet vlug zullen vergeten…

Titel: Tschick
Regie: Fatih Akin
Land: Duitsland
Lengte: 93'

Filmmaker
Fatih Akin (1973) is een Duitse regisseur met Turkse roots. Vanaf 1994 studeerde hij Visuele communicatie aan de Hogeschool voor de Beeldende Kunsten in Hamburg. Akin regisseerde zijn eerste feature film Short Sharp Shock in 1998. De film was gelijk een hit en won enkele awards. Ook hierna won Fatih Akin meerdere prijzen met zijn films, bijvoorbeeld met zijn bekendste film: Gegen die wand uit 2004.

Boekverfilmingen
Tschick 
is gebaseerd op een gelijknamig boek dat heel bekend en geliefd is in Duitsland. Het komt veel vaker voor dat boeken de basis vormen voor een film. Bekende boekverfilmingen zijn bijvoorbeeld: Oorlogswinter, The Hunger Games of The Lord of the Rings. Opvallend is dat boek en film nooit één op één hetzelfde zijn. Een belangrijke reden is dat een boek veel meer ruimte heeft om een verhaal heel uitgebreid weer te geven. Een boek kan vele pagina’s dik zijn en kun je als lezer in een paar weken uitlezen. Een film moet echter dit hele verhaal in de tijd van anderhalf uur vertellen aan de kijker. Dat betekent dat de filmmaker moet schrappen en keuzes moet maken. Een boek moet herschreven worden tot een filmscenario, waarbij het aantal personages en verhaallijnen wordt teruggebracht. Een andere uitdaging voor de filmmaker is het vertalen van tekst naar beeld. Een boek kan veel vertellen en uitleggen in woorden, een film die moet doen in beelden. In een boek staat alles beschreven: hoe de landschappen eruit zien, hoe de hoofdpersonages zich voelen en wat zij denken. In een film moet de filmmaker zoeken naar beeldende oplossingen voor deze beschrijvingen.

Wolfgang Herrndorf
Wolfgang Herrndorf (Hamburg, 1965 - 2013) heeft gestudeerd aan de Academie voor Beeldende Kunst en is bekend geworden als striptekenaar. Zijn eerste roman In Plüschgewittern verscheen in 2002, gevolgd door een verhalenbundel die in 2008 met de Deutsche Erzählpreis bekroond werd. Tsjik (2011) stond ruim een jaar op de Duitse bestsellerlijst, is onderscheiden met de Clemens Brentano Preis 2011, verscheen in meer dan vijftien talen en werd in Nederland genomineerd voor de Dioraphte Jongerenliteratuur Prijs 2012. Wolfgang Herrndorf overleed in 2013 aan de gevolgen van een hersentumor.

Opdracht vooraf:your own roadmovie

Duur 50 tot 60  minuten ( 30 min. opdracht 20 - 30 minuten pitches & bespreken)
Benodigdheden: computers, internet, digibord, woordenboek Nederlands-Duits.

Naast dat Tschick een boekverfilming is, kan de film ook worden gezien als roadmovie. Een roadmovie is de algemene naam voor een bepaald soort films, waarin de hoofdpersonen een reis maken. Deze reis is het hoofdthema van de film. In roadmovies is vaak te zien dat de hoofdpersonages niet alleen een fysieke reis maken, maar ook een mentale reis. Een roadmovie begint vaak met de start van de reis van de hoofdpersonen, vaak gaan ze op reis om op zoek te gaan naar de vrijheid. Maar ze kunnen ook een specifiek doel voor ogen hebben, bijvoorbeeld de zoektocht naar een verloren familielid. Een vast onderdeel in een roadmovie is dat de reis de hoofdpersonen verandert. Ze krijgen nieuwe inzichten, ze maken een groei door of ze breken met hun oude leven.

De leerlingen gaan nu een eigen pitch (een wervend verkooppraatje) maken voor een roadmovie waarin zij zelf de hoofdrol spelen. Zij zetten het idee in het Duits op papier zetten.

De volgende punten moeten worden verwerkt in de pitch:

  • Wat is de belangrijkste verhaallijn? Wat zijn de grootste obstakels die zij tegenkomen en hoe overwinnen ze deze obstakels in het verhaal?

  • Hoe gaan zij het in beeld brengen? Hiervoor moeten ze beeldmateriaal gebruiken. Ze kunnen zowel eigen foto’s als foto’s van het internet gebruiken.

Vervolgens pitchen de leerlingen hun verhaal in het Duits in 1 minuut aan de klas. Hierbij mogen ze ook het beeldmateriaal gebruiken. De leerlingen mogen uiteindelijk beslissen welke pitch (en verhaal) zij het beste vonden.

Voorbespreking

Duur: 30 minuten
Nodig: digibord, internet, lesmateriaal voor de leerlingen

Neem kort klassikaal door waar de film over gaat, wat voor soort film het is, uit welk land de film komt en bekijk de trailer.

  • Wat is International Film Festival Rotterdam? Wie is er weleens geweest? Of op een ander filmfestival?

  • Wat is een filmfestival precies?

  • Je kunt tegenwoordig op veel verschillende manieren film bekijken (laptop, telefoon, iPad, televisie, bioscoop). Wat vind jij de fijnste manier om film te bekijken en waarom?

  • Maken de leerlingen zelf wel eens films?

  • Op het festival zul je verschillende soorten films zien. Welke soorten films ken je? (fictie / speelfilm, animatie, documentaire). Wat zijn de verschillen?

  • In de films die jullie gaan zien, zijn de hoofdpersonages op zoek naar iets; erkenning, aandacht, avontuur, liefde, vriendschap, ga met de leerlingen in gesprek over hun eigen zoektochten, herkennen ze zich in de beschrijvingen van de film?

  • In hoeverre is het verlangen naar vriendschap, erkenning, liefde of avontuur anders t.o.v. vroeger ( bv. toen ze nog op de basisschool zaten)?

Nabespreking

Duur: 25 minuten

De nabespreking staat in het teken van verwerking en reflectie. Hieronder vindt u een aantal voorbeeldvragen voor een groepsgesprek over de films.

  • Wat vonden jullie van het bezoek aan het festival?

  • Denk je dat je later nog eens IFFR gaat bezoeken?

  • Wat vond je ervan om film om in de bioscoop te bekijken?

  • Was er iets dat je niet begreep aan de film?

  • Heb je het thema (coming of age) kunnen herkennen in de film en zo ja, waarin?

  • Heb je jezelf herkend in een van de hoofdpersonages in een van de films? Waarin zat de herkenning?

  • Hoe vond je dat de hoofdpersonages omgingen met de stap die zij hebben gemaakt in hun leven?

  • Met welk personage zou je het liefst een namiddag doorbrengen? Met Tschick of Maik? Waarom?

  • Maik vindt zichzelf een loser. Waarom denkt hij dit? Vind je dat  terecht?

  • Zou jij in de auto gestapt zijn?

  • Hoe zou je de vriendschap tussen Tschick en Maik omschrijven? Heb jij het idee dat de blik van Maik op Tschick verandert gedurende de film? Zo ja: op welke manier?

Opdracht achteraf: mix it up

Duur 60  minuten ( 45 min. opdracht 15 minuten bespreken)
Benodigdheden: pen & papier of een computer en woordenboek Nederlands-Duits.

Tschick is gebaseerd op het gelijknamige boek. De leerlingen gaan nu een kort hoofdstuk schrijven gebaseerd op een scène in de film. Dit betekent dat zij de details dit de filmmaker heeft geschrapt weer mogen toevoegen. Zo kunnen ze omschrijven hoe het landschap eruit ziet, welke geluiden er te horen zijn en hoe bijvoorbeeld het water aanvoelt als ze zouden kiezen voor de scène waarin de personages in het meer liggen. Een ander belangrijk aspect dat de leerlingen mee kunnen nemen in het hoofdstuk is hoe de personages zich voelen en wat ze denken. Het hoofdstuk moet in het Duits worden geschreven en moet minimaal 1 A4 en maximaal 2 A4tjes lang zijn. De leerlingen mogen een woordenboek raadplegen.

Op zoek naar iets anders?

Ga terug naar de overzichtspagina